|
พูดช้า
เกณฑ์วินิจฉัย เด็กอายุ 18 เดือน ยังไม่มีคำพูดที่มีความหมายและไม่ทำตามคำสั่งใด ๆ
หรือ เด็กอายุ 24 เดือน ยังไม่มีคำพูดที่มีความหมายแม้จะทำตามคำสั่งได้บ้าง
แต่ก่อนจะถึงอายุนั้น เราสามารถสังเกตพฤติกรรมที่น่าสงสัยว่าอาจมีพัฒนาการทางภาษาล่าช้าได้ตั้งแต่แรกเกิด ดังนี้
0-4 เดือน ไม่ตอบสนองต่อเสียงเวลาตื่น
5-7 เดือน ส่งเสียงน้อย หรือไม่ส่งเสียงอ้อแอ้
8-12 เดือน ไม่หันหาเสียง ไม่เล่นน้ำลาย ไม่ส่งเสียงพยัญชนะอื่นนอกเหนือจากตัว “อ”
18 เดือน ไม่เข้าใจหรือทำตามคำสั่งอย่างง่าย
2 ปี ไม่พูดคำที่มีความหมาย
2 ½ ปี ไม่พูดวลีที่มีคำอย่างน้อย 2 คำติดกัน เช่น “หาแม่”
3 ปี ยังไม่พูดเป็นประโยค หรือคนนอกครอบครัวเข้าใจได้น้อยกว่าครึ่งของสิ่งที่เด็กพูด
สาเหตุ อาจเป็นจาก การได้ยินผิดปกติ สติปัญญาบกพร่อง ออทิสติก หรือความบกพร่องเฉพาะด้านภาษาก็ได้
ออทิสติก
เกณฑ์วินิจฉัย มีความบกพร่องหลัก 3 ด้านคือ พัฒนาการด้านสังคม ภาษาและพฤติกรรม
ด้านสังคม ถือเป็นความบกพร่องหลักของโรคนี้ ได้แก่ สบตาน้อย ขาดความสนใจที่จะ
สร้างปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น ไม่สนใจพฤติกรรมหรือความรู้สึกของผู้อื่น
สัญญาณเตือนที่ต้องสงสัย ไม่มีความสนใจร่วมกันผู้อื่น ชี้ชวนดูอะไรแล้วไม่มองตาม ชอบเล่นคนเดียว ไม่รู้จักการอวดหรือโชว์ของเล่นใหม่ ไม่รู้จักการเลียนแบบ ไม่เล่นสมมติ
ด้านภาษา ล่าช้ากว่าเด็กวัยเดียวกัน หรืออาจมีภาษาในตอนแรก แต่ไม่มีพัฒนาการต่อและอาจมีการถดถอยของการใช้ภาษา อาจมีภาษาแปลกๆที่ผู้อื่นไม่เข้าใจความหมาย ไม่พยายามสื่อสารกับคนอื่น
สัญญาณเตือนที่ต้องสงสัย อายุ 18 เดือนแล้วยังไม่พูดคำที่มีความหมาย 2 ขวบยังไม่พูดเป็นวลี 2คำ ไม่ตอบสนองเวลาเรียกชื่อ ไม่สื่อสารด้วยท่าทาง เช่น ไม่ชี้บอกความต้องการ ไม่ตอบสนองอารมณ์หรือสีหน้าของผู้อื่น หากมีภาษาก็จะไม่สมวัย อาจพูดแต่เรื่องที่ตนเองสนใจ
ด้านพฤติกรรม มีพฤติกรรมซ้ำๆ เช่น หมุนตัว สะบัดมือ ชอบอะไรซ้ำๆ ไม่ชอบการเปลี่ยนแปลง มีความสนใจเฉพาะเจาะจงกับบางเรื่องจนเกินพอดี เช่น ตัวเลข สัตว์บางประเภท
สัญญาณเตือนที่ต้องสงสัย นำของเล่นมาเรียงเป็นเส้นตรง หมุนตัวซ้ำๆ ใส่เสื้อ กินอาหารเดิมซ้ำๆ ไม่ยอมเปลี่ยน กัดตัวเอง ไวต่อประสาทสัมผัส เช่นทนเสียงดังไม่ได้ ไม่ชอบถูกแตะตัว
สมาธิสั้น คือ กลุ่มความผิดปกติของพฤติกรรม ซึ่งประกอบด้วย
- สมาธิสั้น ไม่สามารถจดจ่ออยู่กับงานได้นาน ทำงานไม่สำเร็จ เบื่อง่าย ขาดความตั้งใจ
- ซุกซน อยู่ไม่นิ่ง มากกว่าเด็กวัยเดียวกัน เคลื่อนไหวอยู่ตลอดเวลา วิ่งมากกว่าเดิน
- วู่วาม หุนหันพลันแล่น ขาดความยับยั้งตนเอง
โดยแสดงอาการก่อนอายุ 7 ปี ในสถานการณ์ที่ต่างกันอย่างน้อย 2 ที่ เช่น ที่บ้าน และที่โรงเรียน หรือที่สาธารณะอื่นๆ เช่นในห้องตรวจของแพทย์ และมีความรุนแรงมากพอที่ทำให้เกิดปัญหาในการเรียน การเข้าสังคมและพฤติกรรม
คำแนะนำ ในครอบครัวมีพี่น้อง เครือญาติที่มีประวัติพูดช้า ออทิสติก สมาธิสั้น จะยิ่งมีความเสี่ยงต่อ3กลุ่มโรคนี้มากขึ้น หากพ่อแม่มีความกังวลสงสัย ควรปรึกษากุมารแพทย์เพื่อรับการประเมินอย่างถูกต้อง
|